Autistische burn-out: herkenning, erkenning en een weg naar herstel.

Waarom een autistische burn-out anders voelt dan een klassieke burn-out

"Ik begrijp niet waarom ik me na al die tijd nog altijd zo uitgeput voel."

Het is een zin die ik regelmatig hoor van autistische volwassenen die op een bepaald moment zijn vastgelopen in hun leven.

Mensen die al maanden proberen te herstellen... Die eindelijk rust hebben genomen, minder werken of zelfs volledig thuis zijn.

En toch lijkt het alsof hun batterij nauwelijks nog oplaadt.

Voor de buitenwereld is dat vaak moeilijk te begrijpen.

"Je bent toch thuis?"

"Je hebt toch eindelijk rust?"

"Waarom voel je je dan nog altijd zo moe?"

Het zijn goedbedoelde vragen, maar voor iemand met een autistische burn-out voelt het vaak alsof niemand écht begrijpt wat er aan de hand is.

Want hoe leg je uit dat een bezoek aan de supermarkt je volledig kan leegtrekken, terwijl je diezelfde avond misschien nog uren verdiept bent in een boek, een creatieve hobby of een onderwerp dat je interesseert?

Dat lijkt tegenstrijdig, maar voor veel autistische volwassenen is dat net heel herkenbaar.

Je bent niet gewoon moe, je hele systeem is uitgeput.

En dat is iets heel anders.

Wat is een autistische burn-out?

Een autistische burn-out ontstaat meestal niet van de ene dag op de andere.

Het is vaak het gevolg van een lange periode waarin iemand voortdurend probeert te functioneren in een omgeving die veel energie vraagt.

Denk maar aan werk, allerlei sociale verwachtingen.

Prikkels (alles komt tegelijkertijd in een razendsnel tempo binnen - er is géén filter...)

Allerlei verantwoordelijkheden die bij het volwassen leven horen.

Het voortdurend onbewust en bewust aanpassen.

En vooral, desondanks alles, het telkens blijven doorgaan... Omdat het zo hoort en omdat het bij anderen bijna zo moeiteloos blijkt te gaan.

Het is ook bijna steeds volledig onzichtbaar... zonder dat iemand ziet of opmerkt hoeveel energie het eigenlijk kost...

Veel mensen vertellen achteraf dat ze jarenlang dachten dat iedereen zoveel moeite moest doen.

Dat het normaal was om voortdurend na te denken over sociale situaties en dat iedereen zich uitgeput voelde na een gewone werkdag.

Het is pas wanneer hun lichaam niet meer meewil, dat ze beseffen hoeveel energie het hen eigenlijk altijd heeft gekost.

Meer dan alleen vermoeidheid

Wanneer mensen het woord burn-out horen, denken ze meestal aan iemand die dringend rust nodig heeft. Maar bij een autistische burn-out gaat het over veel meer dan vermoeidheid alleen.

Mensen vertellen dat ze zich moeilijker kunnen concentreren, soms echt niet meer op hun woorden kunnen komen en last hebben van hun geheugen.

Geluiden komen harder binnen dan vroeger.

Een onverwachte wijziging in de planning kan plots enorm veel stress veroorzaken.

Vooral eenvoudige dagelijkse taken kunnen ontzettend veel energie vragen.

Toch gebeurt er tegelijkertijd iets merkwaardigs.

Er kan nog altijd energie zijn voor datgene wat echt betekenisvol voelt.

Voor een boek, muziek, creativiteit.

Bezig zijn met specifieke interesses en zich intens verdiepen in een onderwerp. Dingen bijleren...

Dat kan net voor buitenstaanders soms moeilijk te begrijpen zijn... Maar het vertelt eigenlijk iets heel belangrijks. Een autistisch brein is niet leeg, het is overbelast...

En er is een groot verschil tussen activiteiten die voortdurend energie vragen en activiteiten die net weer een beetje energie teruggeven.

Waarom een autistische burn-out anders is dan een klassieke burn-out

Bij een klassieke burn-out ligt de nadruk vaak op langdurige werkdruk of prestatiedruk.

Maar bij een autistische burn-out speelt meestal veel meer.

Het gaat niet alleen over het werk, maar over het totaalplaatje.

Jaren waarin iemand voortdurend probeert mee te draaien in een omgeving die niet vanzelf aansluit bij zijn of haar manier van denken, voelen en informatie verwerken.

Het gaat over het voortdurend verwerken van prikkels,

het beter proberen begrijpen van sociale situaties, het inschatten van verwachtingen en het continu rekening houden met anderen.

Eigenlijk probeer je gewoon om constant te blijven functioneren, ook wanneer je eigenlijk al lang over je grenzen heen bent gegaan.

Daardoor is de belasting vaak veel breder dan alleen werk en gaat het niet alleen over wat je doet, maar vooral ook over hoeveel energie het kost om alles vol te houden.

"Waarom herstel ik niet?"

Ondanks dat je probeert om meer te rusten, je je agenda zo goed als leeg houdt, je meer slaapt

en probeert er alles aan te doen om beter voor jezelf te zorgen, voel je je weken of zelfs maanden later nog altijd uitgeput en leeg...

Dat kan ontzettend ontmoedigend zijn.

Zeker wanneer de mensen rondom jou stilaan verwachten dat je opnieuw de oude wordt.

Misschien begin je daardoor zelfs aan jezelf te twijfelen.

"Misschien doe ik niet genoeg."

"Ik stel me aan."

"Misschien moet ik gewoon harder mijn best doen."

Maar net dat harder proberen is vaak wat iemand met een autistische burn-out al heel lang gedaan heeft, precies daarom werkt het dus nu niet meer...

Je lichaam heeft veel langer moeten dragen en omgaan met chronische stress dan eigenlijk gezond was.

En op een bepaald moment zegt het gewoon:

"Stop."

Herstel vraagt meer dan alleen rust

Veel mensen hopen dat een periode van rust voldoende zal zijn.

Natuurlijk heeft je lichaam rust nodig, maar rust alleen is vaak niet genoeg.

Herstel betekent begrijpen wat er gebeurd is.

Begrijpen waarom je systeem zo lang is blijven doorgaan, welke situaties voortdurend energie hebben gevraagd.

Stilaan opnieuw leren voelen waar jouw grenzen eigenlijk liggen.

Dat proces verloopt zelden in een rechte lijn... Sommige weken of dagen heb je het gevoel dat je eindelijk vooruitgaat, om daarna plots weer volledig stil te vallen.

Dat kan ontzettend frustrerend zijn, maar het betekent niet dat je opnieuw helemaal terug bij af bent.

Je lichaam en je zenuwstelsel herstellen op hun eigen tempo.

Misschien is dit één van de moeilijkste lessen van allemaal:

Dat je niet sneller herstelt door harder je best te doen en alles op te lossen in je hoofd, maar wel door stilaan te leren luisteren naar de signalen die je lichaam misschien al veel langer probeerde te geven.

Wanneer begint de volgende fase?

Een autistische burn-out is ontzettend ingrijpend.

Tijdens het eerste deel van je proces draait alles vaak om één ding: herstellen.

Dit zijn de dingen die eerder te maken hebben met voldoende rust nemen, luisteren naar de signalen van je lichaam, de ademhaling, de triggers die stress veroorzaken...

Maar ook het leren omgaan met prikkels en stap voor stap opnieuw wat draagkracht leren opbouwen.

In die fase is het vaak al meer dan genoeg om de dag door te komen.

Grote levensvragen zijn dan meestal nog niet aan de orde.

Maar na verloop van tijd gebeurt er vaak iets.

Bij de ene na enkele maanden, bij de andere pas veel later.

Er ontstaat opnieuw een beetje ruimte.

Je merkt dat de ergste storm wat is gaan liggen.

Je hebt nog niet de energie van vroeger, maar je voelt dat je niet langer alleen bezig bent met overleven.

En dan veranderen de vragen.

Niet langer:

"Hoe geraak ik vandaag door?"

Maar eerder:

"Hoe zorg ik ervoor dat ik hier niet opnieuw terechtkom?"

"Welke omgeving past eigenlijk bij mij?"

"Welke job geeft mij energie in plaats van ze voortdurend te kosten?"

"Hoe bouw ik een leven op dat ik ook binnen tien jaar nog kan volhouden?"

Dat is een heel andere fase, die niet langer draait rond puur herstel, maar wel rond de heropbouw van je leven.

Dat is ook de fase waarin veel mensen uiteindelijk bij mijn praktijk terechtkomen.

Niet wanneer ze midden in een zware crisis of autistische burn-out zitten.

In die periode is er vaak eerst iets anders nodig.

Rust.

Veiligheid.

Voldoende tijd om te herstellen.

Soms ook medische, psychologische of therapeutische ondersteuning.

Mijn begeleiding begint meestal wanneer er opnieuw wat ademruimte ontstaat.

Wanneer je voelt dat je niet alleen wilt herstellen, maar ook wilt begrijpen.

Een autistische burn-out hoeft niet het einde van je verhaal te zijn

Ik zou een autistische burn-out nooit romantiseren.

Het is één van de moeilijkste periodes die iemand kan meemaken.

Soms kan het voelen alsof je alles kwijt bent. Je energie. Je vertrouwen.

Zelfs een stuk van jezelf...

En toch hoor ik achteraf ook vaak iets anders.

Mensen vertellen dat ze, hoe zwaar die periode ook was, voor het eerst écht zijn gaan luisteren naar hun lichaam.

Dat ze begonnen te begrijpen waarom ze zich jarenlang anders hadden gevoeld.

Waarom sommige dingen zoveel energie vroegen.

De reden dat ze altijd dachten dat ze gewoon harder hun best moesten doen.

Misschien is dat uiteindelijk ook de belangrijkste boodschap die ik wil meegeven.

Je bent niet zwak.

Je bent niet lui.

En vooral: er is niets mis met jou!

Misschien heeft je lichaam gewoon op de enige manier die nog mogelijk was duidelijk gemaakt dat het zo niet langer kon.

Herken je jezelf hierin?

Misschien heb je tijdens het lezen stukken van jezelf herkend.

Indien je nog volop aan het herstellen bent, is het vandaag vooral belangrijk dat je mild mag zijn voor jezelf.

Misschien voel je ook dat er stilaan opnieuw wat ruimte ontstaat, niet omdat alles opgelost is, maar omdat je voorzichtig vooruit durft te kijken. Dat betekent niet dat je dit alleen hoeft te doen.

Bij Revitalized begeleid ik volwassenen die na een autistische burn-out opnieuw richting willen geven aan hun leven.

Mensen die willen begrijpen hoe hun brein werkt, hoe ze duurzamer kunnen omgaan met hun energie en hoe ze een leven kunnen opbouwen dat echt aansluit bij wie ze zijn.

Niet perfect of volgens de verwachtingen van anderen, maar wel op een manier die ze ook op lange termijn kunnen volhouden.

Voel je dat je op dat punt bent aangekomen? Dan ben je van harte welkom.

Op www.revitalized.be lees je meer over mijn manier van werken, mijn aanbod en hoe een begeleidingstraject eruitziet.

Verder lezen

Ben je benieuwd naar één van de oorzaken van hoe een autistische burn-out eigenlijk ontstaat?

Lees dan ook mijn blog:

👉 De verborgen kost van jarenlang maskeren

Daarin lees je hoe jarenlang aanpassen, compenseren en maskeren ongemerkt zoveel energie kunnen kosten en waarom precies dat voor veel autistische volwassenen een belangrijke rol speelt in het ontstaan van een autistische burn-out.

© Anne-Marie Touquet - Revitalized – begeleiding rond neurodiversiteit, werk en persoonlijke ontwikkeling